Hodowla przepiórek cieszy się w ostatnich latach coraz większym zainteresowaniem zarówno wśród rolników, jak i hobbystów. Wynika to z niewielkich wymagań przestrzennych ptaków, szybkiego tempa wzrostu, wysokiej nieśności oraz dużej wartości odżywczej jaj przepiórczych. Przepiórki doskonale nadają się do chowu przydomowego, a także do małych i średnich gospodarstw nastawionych na produkcję jaj lub mięsa. Są to ptaki stosunkowo odporne, a przy zapewnieniu odpowiednich warunków potrafią odwdzięczyć się bardzo dobrą produkcyjnością.
Warunki utrzymania i organizacja hodowli
Przepiórki można hodować w klatkach, wolierach lub specjalnych pomieszczeniach gospodarczych. Najczęściej spotykanym rozwiązaniem jest chów klatkowy, który pozwala na łatwą kontrolę warunków zoohigienicznych oraz zbiór jaj. Ptaki te nie potrzebują dużej przestrzeni – na jedną przepiórkę wystarczy około 150–200 cm² powierzchni. Pomieszczenie powinno być suche, dobrze wentylowane i pozbawione przeciągów.
Optymalna temperatura dla przepiórek wynosi 18–22°C, a wilgotność powietrza około 60–70%. Bardzo ważne jest także oświetlenie – aby utrzymać wysoką nieśność, należy zapewnić ptakom 14–16 godzin światła na dobę. Zbyt intensywne lub długotrwałe oświetlenie może jednak powodować stres i agresję.
Żywienie przepiórek – czym karmić, aby dobrze się niosły
Podstawą żywienia przepiórek jest pełnoporcjowa pasza przeznaczona specjalnie dla tego gatunku. Powinna ona zawierać odpowiednią ilość białka (20–24% dla niosek), energii, witamin oraz mikro- i makroelementów. Białko odgrywa kluczową rolę w produkcji jaj oraz prawidłowym rozwoju ptaków.
Dietę można uzupełniać dodatkami naturalnymi, takimi jak:
- drobno siekana zielonka (sałata, koniczyna, lucerna),
- warzywa (marchew, burak pastewny, cukinia),
- ziarna zbóż w niewielkich ilościach,
- źródła wapnia (kreda pastewna, zmielone skorupki).
Przepiórki muszą mieć stały dostęp do świeżej i czystej wody. Niedobór wody nawet przez krótki czas może znacząco obniżyć nieśność. Ważne jest także regularne czyszczenie karmideł i poideł, aby zapobiegać rozwojowi bakterii.
Najpopularniejsze rasy przepiórek
W hodowli najczęściej spotyka się kilka ras i odmian przepiórek, różniących się wyglądem oraz przeznaczeniem.
Przepiórka japońska – najpopularniejsza rasa w hodowli nieśnej. Charakteryzuje się bardzo wysoką nieśnością, szybkim dojrzewaniem płciowym oraz niewielkimi wymaganiami. Samice są większe od samców i zaczynają nieść się już w wieku 6–7 tygodni.
Przepiórka faraon – rasa mięsna, większa i cięższa od przepiórki japońskiej. Osiąga wyższą masę ciała, jednak jej nieśność jest nieco niższa. Często wybierana do produkcji mięsa.
Przepiórka angielska biała – odmiana ozdobno-użytkowa o jasnym upierzeniu. Dobrze nadaje się do chowu przydomowego, łącząc estetyczny wygląd z dobrą produkcją jaj.
Przepiórka tuxedo – odmiana dwubarwna, ceniona głównie przez hobbystów. Jej nieśność jest zbliżona do przepiórki japońskiej.
Nieśność przepiórek – ile jaj można uzyskać
Jedną z największych zalet hodowli przepiórek jest ich bardzo wysoka nieśność. Przepiórki japońskie mogą znieść od 250 do nawet 320 jaj rocznie od jednej samicy. Jaja są niewielkie, ważą zazwyczaj 10–14 gramów, ale produkowane są niemal codziennie.
Największą nieśność ptaki osiągają w pierwszym roku życia. W kolejnych latach produkcja jaj stopniowo spada, dlatego w hodowlach towarowych stada często wymienia się co 10–12 miesięcy. Na ilość znoszonych jaj wpływ mają m.in. żywienie, oświetlenie, temperatura oraz brak stresu.
Właściwości i wartość odżywcza jaj przepiórczych
Jaja przepiórcze uznawane są za produkt o wyjątkowych walorach zdrowotnych. Zawierają więcej białka, witamin i składników mineralnych niż jaja kurze w przeliczeniu na masę. Są bogate w witaminy z grupy B, witaminę A, żelazo, fosfor, potas oraz magnez.
Szczególnie cenione są ich właściwości:
- wspomagające odporność organizmu,
- korzystne dla układu nerwowego,
- pomocne przy alergiach i anemii,
- wspierające pracę wątroby i układu krążenia.
Jaja przepiórcze charakteryzują się także niską zawartością cholesterolu frakcji LDL oraz wysoką strawnością. Mogą być spożywane przez dzieci, osoby starsze oraz rekonwalescentów. W wielu krajach zaleca się ich regularne spożywanie w postaci surowej, gotowanej lub jako dodatek do potraw.
Zdrowie przepiórek i profilaktyka
Przepiórki są ptakami dość odpornymi, jednak zaniedbania higieniczne mogą prowadzić do chorób bakteryjnych i pasożytniczych. Podstawą profilaktyki jest czystość, regularne sprzątanie klatek oraz odpowiednia wentylacja. Należy także unikać nadmiernego zagęszczenia ptaków, które sprzyja stresowi i kanibalizmowi.
Podsumowanie
Hodowla przepiórek to atrakcyjna i opłacalna forma produkcji drobiarskiej, możliwa nawet na niewielkiej przestrzeni. Dzięki wysokiej nieśności, szybkiemu wzrostowi oraz wyjątkowym właściwościom jaj, przepiórki stanowią doskonały wybór zarówno dla początkujących hodowców, jak i bardziej doświadczonych producentów. Odpowiednie żywienie, właściwe warunki utrzymania oraz dbałość o zdrowie ptaków pozwalają cieszyć się stabilną i wartościową produkcją przez cały rok.
